Breuk van de bovenarm (humerusfractuur)
De meeste breuken van de bovenarm zijn weinig verplaatst en genezen zonder ingreep. Soms is er te veel verplaatsing zodat een operatie nodig is om een functioneel herstel te bekomen. Meestal gebruiken we hiervoor platen en schroeven om de fragmenten terug op hun plaats te krijgen, echter soms is de breuk niet herstelbaar en moet er een schouderprothese geplaatst worden.
Wat?
Een humerusfractuur (bovenarmbreuk) wordt gekarakteriseerd door een breuk in het bovenarmbot (=humerus). Dit bot loopt uit in een bolvormig stuk, de kop. Deze kop vormt het schoudergewricht met het schouderblad, de kom.
Door een val op de schouder of gestrekte arm of door een directe klap op de bovenarm wordt de bovenarm zwaar belast. Wanneer deze belasting groter is dan wat het bot aankan, kan dit resulteren in een breuk. Dit letsel wordt een bovenarmbreuk of humerus fractuur genoemd en valt onder de categorie 'armbreuk'.
Het kan variëren van een kleine niet-verplaatste fractuur tot een ernstig verplaatste (en/of verpulverde) fractuur met zichtbare deformiteit. Het bot kan op verschillende plekken breken.
Diagnose
Proximale humerusfracturen worden vastgesteld op basis van een grondig lichamelijk onderzoek en diagnostische beeldvorming.
Een röntgenfoto wordt gemaakt om de breuk te bevestigen.
Als meer informatie nodig is, ter evaluatie van de breuk of ter onderzoek of andere weefsels beschadigd zijn, kan een bijkomende CT-scan worden uitgevoerd.
Behandeling
De behandeling van een breuk van de schouder hangt af van verschillende factoren.
- Kinderen hebben zelden een ingreep nodig.
- Bij volwassenen hangt de beslissing af van de verplaatsing van de verschillende fragmenten.
- Daarnaast spelen ook de kwaliteit van het bot en het patiëntprofiel een rol.
85% van de breuken van de bovenarm genezen zonder operatie.
niet-operatief
Niet-verplaatste humerus fracturen worden behandeld met relatieve rust m.b.v. immobilisatie (sling). Wekelijks opvolging op de raadpleging met controle Röntgenopnames indien nodig.
Verwikkelingen zijn :
- Het toch verplaatsen van de fragmenten waardoor een operatie nodig kan zijn. Daarom doen we de regelmatige controles
- Afsterven van de kop van de bovenarm. Dit gebeurt heel zelden.
- Een frozen shoulder: de schouder wordt heel stijf. Dit is eerder een verdedigingsmechanisme van het gewricht. De schouder zal wel loskomen, maar dit duurt soms 1 jaar
Operatief
Verplaatste fracturen van de bovenarm dienen een anatomische reductie te ondergaan. Hierbij worden de botstukken correct geplaatst onder verdoving. Dit wordt gevolgd door chirurgische interne fixatie ter stabilisatie van de fractuur. Vervolgens dient de patiënt de arm te laten rusten in bijvoorbeeld een sling.
Verplaatste breuken worden operatief behandeld. We gebruiken doorgaans 3 soorten ingrepen:
- We geven altijd de voorkeur om de gebroken fragmenten terug aan elkaar te zetten zodat de oorspronkelijke anatomie hersteld kan worden. Dit doen we meestal met platen en schroeven, soms enkel schroeven.
- Als de breuk onherstelbaar is door versplintering van de fragmenten en vernieling van de kop, vervangen we de bovenarm door een halve prothese
Het verloop van de hospitalisatie en het beleid na ontslag zijn dezelfde voor de drie ingrepen.
Revalidatie
Na de behandeling van een mucoïd cyste, vooral als deze chirurgisch is verwijderd, zal de vinger vaak enige tijd moeten rusten. De arts kan advies geven over het vermijden van zware belasting van de behandelde vinger gedurende een bepaalde periode. Fysiotherapie is meestal niet nodig, maar in sommige gevallen kunnen lichte oefeningen worden aanbevolen om de mobiliteit van de vinger te behouden. Het herstel duurt meestal enkele weken, en de meeste mensen kunnen hun normale activiteiten na deze periode hervatten. Het is belangrijk om de behandelde plek goed te verzorgen en de instructies van de arts op te volgen om infecties of complicaties te voorkomen.
Praktisch operatie
| Verblijf Opname van 1 tot 2 dagen. Indien niet opgenomen via de spoed, nuchter binnenkomen de dag van de ingreep | |
| Anesthesie Algemene verdoving met interscalenusblok | |
| Duur operatie 1 tot 2 uur | |
| Wondgenezing de draadjes moeten verwijderd worden op de raadpleging orthopedie (gipskamer) na twee weken. | |
| Wondverzorging Uitleg | |
| Prikjes in de buik Uitleg | |
| Thuisverpleging Uitleg | |
| Wassen Wonde 2 weken droog houden | |
| Immobilisatie Draagdoek voor 2 weken. Meestal zijn pendeloefeningen direct toegestaan. | |
| Kinesitherapie Ja, na twee weken. | |
| Sporten Wandelen: onmiddellijk. Hometrainer: 2 weken. Zwemmen: 4 weken.Buiten fietsen en joggen: 8 weken.Andere sporten: 3 maanden | |
| Autorijden Na 6 à 8 weken. | |
| Volledig herstel 6 maanden |